Roszczeni

     odmowa przyjęcia na pokład  overbooking  odwołany lot  opóźniony lot  roszczenie  odszkodowanie 

| 2017-07-27  

Roszczenia pasażerów w przypadku odwołania, opóźnienia lotu lub odmowy przyjęcia na pokład



        Jeżeli odmówiono wpuszczenia Cię na pokład samolotu, odwołano Twój lot lub jest on znacząco opóźniony z niniejszego opracowania dowiesz się jakie masz prawa i jakiego rodzaju roszczenia będziesz mógł kierować do przewoźnika.

          Podstawowym aktem prawnym regulującym przysługujące pasażerom Unii Europejskiej prawa w opisanych wyżej przypadkach jest rozporządzenie (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiające wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów.
Dla porządku należy wskazać, że powyższe rozporządzenie dotyczy:
 - wszystkich podróży lotniczych rozpoczynających się w Państwach Członkowskich,
- lotów, które startują w innych krajach, ale docelowo zmierzają do tych krajów wspólnotowych i są obsługiwane przez przewoźników z tych państw.
Ponadto dotyczy ono pasażerów, którzy:
a) posiadają potwierdzoną rezerwację na dany lot oraz, z wyjątkiem przypadku odwołania lotu stawią się na odprawę pasażerów,
- zgodnie z wymogami i w czasie określonym uprzednio na piśmie (w tym poprzez środki elektroniczne) przez przewoźnika lotniczego, organizatora wycieczek lub autoryzowane biura podróży
lub, jeżeli czas nie został określony,
- nie później niż 45 minut przed ogłoszoną godziną odlotu; lub
b) bez względu na przyczynę zostali przeniesieni przez przewoźnika lotniczego lub organizatora wycieczek z lotu, na który mieli rezerwacje, na inny lot.

          Warto również nadmienić, że obejmuje ono każdy lot, nie ma przy tym znaczenia, czy jest czarterowy, niskobudżetowy, czy rejsowy.

Odwołanie lotu

          Pasażerom, których lot został odwołany przysługuje od przewoźnika lotniczego:

a) pomoc zgodnie z art. 8, który stanowi, że pasażerowie mają prawo wyboru pomiędzy zwrotem należności lub zmianą planu podróży.
Zwrot dotyczy pełnego kosztu biletu po cenie za jaką został kupiony, za część lub części nie odbytej podróży oraz za część lub części już odbyte, jeżeli lot nie służy już dłużej jakiemukolwiek celowi związanemu z pierwotnym planem podróży pasażera (czyli np. gdy lecieliśmy na spotkanie biznesowe, które w wyniku odwołania lotu lub opóźnienia nie będzie mogło się odbyć lub na pogrzeb, na który nie zdążymy na czas), wraz z, gdy jest to odpowiednie,
- lotem powrotnym do pierwszego miejsca odlotu, w najwcześniejszym możliwym terminie.
Zwrot powinien nastąpić w terminie siedmiu dni.
Można również domagać się zmiany planu podróży, na porównywalnych warunkach, do ich miejsca docelowego, w najwcześniejszym możliwym terminie lub w późniejszym terminie dogodnym dla pasażera, w zależności od dostępności wolnych miejsc.
 
b) pomoc zgodnie z art. 9 ust. 1 lit. a) [bezpłatne posiłki oraz napoje w ilościach adekwatnych do czasu oczekiwania] i art. 9 ust. 2 [bezpłatnie przysługują dwie rozmowy telefoniczne, dwa dalekopis, dwie przesyłki faksowe lub e-mailowe], jak również, w przypadku zmiany trasy, gdy racjonalnie spodziewany czas startu nowego lotu ma nastąpić co najmniej jeden dzień po planowym starcie odwołanego lotu, pomoc określoną w art. 9 ust. 1 lit. b) i c) [zakwaterowanie w hotelu w przypadku gdy występuje konieczność pobytu przez jedną albo więcej nocy, lub gdy zachodzi konieczność pobytu dłuższego niż planowany przez pasażera oraz transport pomiędzy lotniskiem a miejscem zakwaterowania (hotelem lub innym)].

c) odszkodowania w wysokości:
- 250 EUR dla wszystkich lotów o długości do 1 500 kilometrów,
- 400 EUR dla wszystkich lotów wewnątrzwspólnotowych dłuższych niż 1 500 kilometrów i wszystkich innych lotów o długości od 1 500 do 3 500 kilometrów,
- 600 EUR dla wszystkich innych lotów niż loty określone powyżej.
Warto również zwrócić uwagę, że przewoźnik może obniżyć wskazane wyżej odszkodowanie o 50%, jeżeli zaoferował pasażerom zmianę planu podróży do ich miejsca docelowego na alternatywny lot, którego czas przylotu nie przekracza planowego czasu przylotu pierwotnie zarezerwowanego lotu:
- o dwie godziny w przypadku wszystkich lotów o długości do 1 500 kilometrów; lub
- o trzy godziny w przypadku wszystkich lotów wewnątrzwspólnotowych dłuższych niż 1 500 kilometrów i wszystkich innych lotów o długości od 1 500 do 3 500 kilometrów; lub
- o cztery godziny w przypadku wszystkich innych lotów niż loty określone powyżej.
Odszkodowanie określone jest wypłacane w gotówce, elektronicznym przelewem bankowym, przekazem bankowymi lub czekami bankowymi albo, za pisemną zgodą pasażera, w bonach podróżnych i/lub w formie innych usług.

Istotne jest także, że odszkodowanie nie będzie przysługiwało, jeżeli pasażerowie:
- zostali poinformowani o odwołaniu co najmniej dwa tygodnie przed planowym czasem odlotu; lub
- zostali poinformowani o odwołaniu w okresie od dwóch tygodni do siedmiu dni przed planowym czasem odlotu i zaoferowano im zmianę planu podróży, umożliwiającą im wylot najpóźniej dwie godziny przed planowym czasem odlotu i dotarcie do ich miejsca docelowego najwyżej cztery godziny po planowym czasie przylotu; lub
- zostali poinformowani o odwołaniu w okresie krótszym niż siedem dni przed planowym czasem odlotu i zaoferowano im zmianę planu podróży, umożliwiającą im wylot nie więcej niż godzinę przed planowym czasem odlotu i dotarcie do ich miejsca docelowego najwyżej dwie godziny po planowym czasie przylotu.

Ponadto odszkodowanie nie będzie przysługiwało, jeżeli przewoźnik może dowieść, że odwołanie jest spowodowane zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności, których nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków.
Wspomniane na wstępie rozporządzenie nie precyzuje niestety czym są „nadzwyczajne okoliczności”, jednakże orzecznictwo sądowe i dotychczasowa praktyka wskazuje, że są to np.:
- złe warunki pogodowe (jak w przypadku erupcji wulkanu na Islandii, która wyłączyła z ruchu lotniczego znaczną część Europy),
- strajk wpływający na usługi lotnicze,
- gwałtownie zmieniająca się sytuacja polityczna w danym kraju.

Przewoźnik jest zobowiązany do dbania o stan swoich samolotów, dlatego też usterka techniczna nie jest okolicznością, która wyłączałaby odpowiedzialność przewoźnika za odwołanie lub opóźnienie lotu. Inaczej wyglądałaby sytuacja, gdyby usterka techniczna zostałaby spowodowana przez czynnik zewnętrzny np. tzw. birdstrike czyli gdy ptak wlatuje do silnika, co może spowodować jego uszkodzenia. Wówczas przewoźnik nie będzie musiał wypłacać odszkodowania i realizować innych roszczeń pasażerów, ponieważ odwołanie lotu lub opóźnienie było wynikiem okoliczności, których nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków.

Opóźnienie lotu

          Jeżeli obsługujący przewoźnik lotniczy ma uzasadnione powody, by przewidywać, że lot będzie opóźniony w stosunku do planowego startu:
a) o dwie lub więcej godzin w przypadku lotów do 1 500 kilometrów; lub
b) o trzy lub więcej godzin w przypadku wszystkich lotów wewnątrzwspólnotowych dłuższych niż 1 500 kilometrów i wszystkich innych lotów o długości pomiędzy 1 500 a 3 500 kilometrów; lub
c) o cztery lub więcej godzin w przypadku wszystkich innych lotów niż loty określone w lit. a) lub b), pasażerowie otrzymują od obsługującego przewoźnika lotniczego:
- bezpłatne posiłki oraz napoje w ilościach adekwatnych do czasu oczekiwania [art. 9 ust. 1 lit. a)] i bezpłatnie dwie rozmowy telefoniczne, dwa dalekopis, dwie przesyłki faksowe lub e-mailowe [art. 9 ust. 2]; oraz
- gdy oczekiwany w sposób uzasadniony czas odlotu nastąpi co najmniej dzień po terminie poprzednio zapowiedzianego odlotu - zakwaterowanie w hotelu w przypadku gdy występuje konieczność pobytu przez jedną albo więcej nocy, lub gdy zachodzi konieczność pobytu dłuższego niż planowany przez pasażera oraz transport pomiędzy lotniskiem a miejscem zakwaterowania (hotelem lub innym) [art. 9 ust. 1 lit. b) i c)]; oraz
- gdy opóźnienie wynosi co najmniej pięć godzin - zwrot pełnego kosztu biletu po cenie za jaką został kupiony, za część lub części nie odbytej podróży oraz za część lub części już odbyte, jeżeli lot nie służy już dłużej jakiemukolwiek celowi związanemu z pierwotnym planem podróży pasażera (czyli np. gdy lecieliśmy na spotkanie biznesowe, które w wyniku odwołania lotu lub opóźnienia nie będzie mogło się odbyć lub na pogrzeb, na który nie zdążymy na czas), wraz z, gdy jest to odpowiednie,
- lotem powrotnym do pierwszego miejsca odlotu, w najwcześniejszym możliwym terminie.

          Koniecznym jest także zwrócenie uwagi, iż pasażerom, których loty są opóźnione również przysługuje odszkodowanie określone w art. 7 wskazanego wyżej rozporządzenia. Prawo do dochodzenia przedmiotowego odszkodowania zostało potwierdzone między innymi w wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 19 listopada 2009 r., wydanego w sprawach połączonych C-402/07 i C-432/07. Trybunał Sprawiedliwości stwierdził, że pasażerowie lotów opóźnionych mogą powoływać się na prawo do odszkodowania przewidziane w art. 7 rozporządzenia nr 261/2004, jeżeli z powodu tych lotów poniosą stratę czasu wynoszącą trzy godziny lub więcej, czyli jeżeli przybędą do ich miejsca docelowego trzy godziny lub więcej po pierwotnie przewidzianej przez przewoźnika lotniczego godzinie przylotu.
Wysokość odszkodowania jest taka sama jak w przypadku odwołania lotu i dla przypomnienia wynosi:
 - 250 EUR dla wszystkich lotów o długości do 1 500 kilometrów,
- 400 EUR dla wszystkich lotów wewnątrzwspólnotowych dłuższych niż 1 500 kilometrów i wszystkich innych lotów o długości od 1 500 do 3 500 kilometrów,
- 600 EUR dla wszystkich innych lotów niż loty określone powyżej.

          W przypadku odszkodowania za opóźniony lot zachowują swoją aktualność również okoliczności wyłączające odpowiedzialność przewoźnika oraz uprawniające go do zmniejszenia wysokości odszkodowania po spełnieniu opisanych wyżej przesłanek.

Odmowa przyjęcia na pokład


          Overbooking, czyli tak zwany nadkomplet pasażerów jest powszechną praktyką w branży lotniczej. Linie lotnicze sprzedają więcej biletów niż znajduje się miejsc w samolocie po to, by zrekompensować sobie straty pasażerów, którzy nie pojawiają się w dniu odlotu.

          Art. 4 wskazanego na wstępie rozporządzenia mówi, że jeżeli obsługujący przewoźnik lotniczy ma uzasadnione powody, by przewidywać odmowę przyjęcia na pokład, powinien on najpierw wezwać ochotników do rezygnacji z ich rezerwacji w zamian za korzyści na warunkach uzgodnionych pomiędzy danym pasażerem a przewoźnikiem lotniczym obsługującym. Ochotnikom należy udzielić pomocy na zasadach określonych w art. 8 (prawo do zwrotu należności lub zmiany planu podróży), traktując pomoc jako dodatek do korzyści wspomnianych w niniejszym ustępie.

Przypadki, w których pasażerowie jako ochotnicy rezygnują ze swoich rezerwacji traktowane są jako „dobrowolna odmowa wejścia na pokład” i wówczas takim pasażerom nie przysługuje odszkodowanie od przewoźnika.
Jeżeli liczba ochotników nie pozwala na przyjęcie na pokład pozostałych pasażerów z rezerwacjami (ponieważ żaden z pasażerów nie jest gotowy do zrezygnowania ze swojego miejsca w samolocie z nadkompletem pasażerów lub ochotników jest zbyt mało), wówczas obsługujący przewoźnik lotniczy może, wbrew woli pasażerów, odmówić przyjęcia ich na pokład. Takie przypadki nadkompletu pasażerów określane są mianem “odmowa przyjęcia na pokład wbrew woli pasażera”. W razie odmowy przyjęcia pasażerów na pokład wbrew ich woli, obsługujący przewoźnik lotniczy niezwłocznie wypłaca im odszkodowanie, zgodnie z art. 7 i udziela pomocy zgodnie z art. 8 (prawo do zwrotu należności lub zmiany planu podróży ) i art. 9 (posiłki i napoje, zakwaterowanie, transport między lotniskiem, a miejscem zakwaterowania).

Dalsze odszkodowanie

          Na koniec należy podkreślić, że rozporządzenie nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady będące podstawą niniejszego opracowania nie narusza praw pasażerów do dochodzenia dalszego odszkodowania. Odszkodowanie na podstawie przedmiotowego rozporządzenia może zostać potrącone z takiego odszkodowania. Trzeba również nadmienić, iż pasażerom, którzy dobrowolnie zrezygnowali z rezerwacji zgodnie z art. 4 ust. 1 rozporządzenia nie będzie przysługiwało prawo do dochodzenia dalszego odszkodowania.



Autor: portal-prawny.com